بررسی شواهد ژئومورفولوژیکی یخچالی کواترنری در ارتفاعات شمال شرق ایران (مطالعه موردی: رشته کوه بینالود )

پژوهش حاضر تلاش دارد تا با بررسی شواهد ژئومورفولوژیکی یخچال های کواترنر در ارتفاعات بینالود، تعداد و محدوده پراکندگی سیرک­های یخچالی و همچنین برف­مرز آخرین دوره یخچالی را در ارتفاعات بینالود تعیین کند. بدین منظور با استفاده از تفسیر نقشه­های توپوگرافی مقیاس 1:50000 و تصاویر ماهواره­ای و عکس­های هوایی 1:20000 منطقه، موقعیت شواهد یخچالی ازجمله سیرک ها بررسی و در مرحله بعد با انجام بازدید میدانی موقعیت آن ها شناسایی گردید. در گام بعدی با استفاده از دو روش رایت و پورتر حد برف­مرز آخرین دوره یخچالی محاسبه گردید. همچنین در این تحقیق با استفاده از داده­های اقلیمی ایستگاه­های هواشناسی و سینوپتیک موجود در منطقه و به کمک رابطه­سنجی بین دما، بارش، ارتفاع و همچنین با در نظر گرفتن ارتفاع خط برف، نقشه­های هم دما و هم باران حوضه در شرایط کنونی و در کواترنر بازسازی و ترسیم گردید. نتایج  نشان می­دهد افزون بر 39 سیرک بزرگ و کوچک بر روی ارتفاعات بینالود شکل گرفته اند که بین ارتفاع 2100 تا 3380 متری توزیع شده اند. تراکم سیرک ها در ارتفاع 2350 تا 2500متر بیش از بقیه ارتفاعات است به طوری که حدود50 درصد آن ها در این ارتفاع تمرکزیافته اند. همچنین حداقل دمای­متوسط سالانه بینالود در زمان حاکمیت یخچال­ها برابر8/5- درجه سانتی­گراد در ارتفاع 3308 متری و حداکثر دمای متوسط سالانه منطقه برابر با 5/9 درجه سانتی­گراد در ارتفاع 870 متری بوده است. مقایسه نقشه هم­دمای فعلی و گذشته منطقه حاکی از آن است که رشته­کوه بینالود در کواترنر حدود 8/8 درجه سانتی­گراد نسبت به زمان فعلی سردتر بوده است. نقشه هم­بارش منطقه در کواترنر حاکی از آن است که حداقل بارش در آن زمان برابر با 369 میلی متر در پست­ترین نقطه و حداکثر مقدار بارش برابر با 832 میلی متر در مرتفع ترین بخش بوده است.